Wat is wijsheid?

, ,

Ik stel in mijn leven ‘wat-is’-vragen. Wat is leren? Wat is gevoel? Wat is besluitvorming? En dus ook: Wat is wijsheid?

Een van de manieren waarop ik antwoorden op mijn vragen probeer te vinden is door het te ervaren. Op deze manier bouw je inzicht op door ervaring. Dus ik gaf een workshop op een conferentie om samen deze vraag te onderzoeken: “Wat is wijsheid?”

De opzet was als volgt: iedere deelnemer zou verhalen delen waarin hij of zij wijsheid had ervaren. Wijsheid die je van ouders, grootouders, een dierbare, de natuur of op een andere manier had ervaren. Ervaringen die iets betekenden voor je leven.

We deelden de verhalen. Sommige verhalen raakten, anderen waren mooi en hadden betekenis voor de verteller.

We deden een ontdekking. Wijsheid kan zich in vele vormen manifesteren. Wijsheid kan stilte zijn, een grap, een stevige opmerking, iets voordoen of het zingen van een lied. Het had allemaal te maken met de context. Wat was er in een bepaalde context nodig om iemand tot een nieuw inzicht te brengen?

We ontdekten nog iets anders. Wat wij deden was geen wijsheid. We waren naar verhalen van wijsheid aan het luisteren. Je kunt wijsheid niet ‘regelen’ of verzamelen. De verhalen hadden een betekenis voor de verteller in dat moment en voor zijn of haar verdere leven. Het had minder betekenis voor ons nu.

Wijsheid ontstaat. Het ontstaat in het moment. Je kunt het niet maken. Je kunt het niet regelen. Je kunt het niet verzamelen. Wijsheid ontstaat.

Het is verborgen in het leven zelf.
De goede luisteraar verstaat het.